تری دی پنل چیست؟

تری دی پنل یا تری دی پانل (به انگلیسی ۳D Panel) یک سازه ساندویچی برای ساخت دیوارهای غیر باربر است.

به عبارت دیگر تری دی پنل دیوار یک نوع دیوار پیش ساخته است که از دو قسمت هسته عایق  از جنس فوم پلی استایرن نسوز (یونولیت) و شبکه های پیش جوش خورده فولادی (مش) تشکیل شده است که بوسیله مفتوله‌ای فلزی به صورت خرپا به یکدیگر متصل شده‌اند که با نصب و بتن پاشی روی آن از تلفیق دو شبکه فولادی و بتن، سازه بسیار مقاوم و مستحکمی بدست می‌آید.

تری دی پنل

تاریخچه

سیستم پانل سه بعدی اولین بار در سال ۱۹۶۷ توسط شخصی به نام ویکتور وایزمن در کالیفرنیای ایالات متحده آمریکا به ثبت رسید. از آن زمان تا کنون شرکت‌های متعددی در جهان به ساخت این پانل ها و اجرای ساختمان‌های پانلی مبادرت ورزیده‌اند؛ از سوی این شرکت‌ها کارهای آزمایشگاهی و مطالعات نظری متعدد در مؤسسات تحقیقاتی مختلف برای مستند سازی و تهیه مدارک فنی مربوط به طراحی و اجرا انجام گردیده است.

اکثر مدارک فنی منتشر شده از طرف این شرکت‌ها به صورت انحصاری برای همان شرکت مذکور بوده و صرفا برای تولیدات آن شرکت قابل استفاده است و به همین دلیل تا کنون آیین نامه یکپارچه و استاندارد بین‌المللی ازاین سیستم ساختمانی در ادبیات فنی جهانی ملاحظه نگردیده است.

تولید و کاربرد تری دی پانل

دیوارهای غیر باربر ۳D، شامل یک شبکه خرپای فضایی از میلگرد های ساده به قطر ۳ الی ۵ میلیمتر، یک لایه پلی استایرن میانی و دو لایه بتن پوششی در طرفین هستند و تنها به عنوان دیوارهای جداکننده داخلی در ساختمان مورد استفاده قرار می‌گیرند.

شبکه خرپای فضایی به کار رفته، مشخصات مصالح و روند تولید این پانل ها، مشابه پانل های باربر معمولی می باشد. در این پانل ها، لایه پلی استایرن علاوه بر نقش قالب بندی، در عایق کاری حرارتی، برودتی و صوتی نیز موثر است.

این پانل‌ها ترکیبی هستند از شبکه‌های مش در طرفین پانل که این شبکه ها تشکیل شده از مفتول های ۳ الی ۵ میلی متری که به روش نورد سرد از مفتول ۶٫۵ میلی متری تهیه گردیده است و در جهت ارتقا کیفیت جوش، این مفتول ها به صورت اسیدشویی شده می‌باشند و با تکنولوژی جوش‌های نقطه‌ای به صورت شبکه بهم متصل شده است و صفحه پلی استایرن با ضخامت ۳ الی ۲۰ سانتی متر در بین شبکه های جوش قرار می‌گیرد و شبکه های مش طرفین پانل توسط خرپاهای مورب (مفتول های برشگیر) به یکدیگر جوش داده می‌شوند تا استحکام خود را تواماً از ترکیب فولاد و بتن به دست آورند و همانند یک قطعه بتن مسلح (بتن آرمه) عمل نمایند.

به علت یکپارچگی دیوارها و سقف سازه و نیز باربر بودن پانل ها و مکانیزم رفتار جعبه‌ای(باکس) ساختمان، ستون ها و تیرها حذف می شوند و به دلیل کاهش وزن سازه نیروهای دینامیکی ناشی از زلزله و عوامل محیطی دیگر به شدت کاهش می یابد قابلیت عالی برش پذیری پانل‌ها امکان اجرای هرگونه طرح معماری را فراهم می‌سازد، لازم به ذکر است دیوارهای ساخته شده با استفاده از این پنل‌ها به دلیل وجود لایه میانی پلی استایرن عایق مناسبی در برابر تبادل انرژی و صوت بوده و صرفه جویی قابل ملاحظه‌ای در مصرف سوخت به همراه خواهند داشت.

ابعاد تری دی پنل

پنل های تری دی به طور استاندارد در قطعاتی با عرض یک متر و طول سه متر در کارخانه های تولیدکننده محصولات بتنی پیش ساخته تولید می‌شوند. البته امکان تولید این قطعات به ابعاد دلخواه نیز وجود دارد.

به طور کلی ابعاد و مشخصات یک پانل استاندارد تری دی به شرح زیر خواهد بود:

  • عرض: ۱۲۰۰ میلی متر
  • طول: ۶۰۰۰ میلی متر
  • وزن تقریبی هر مترمربع: ۶ کیلوگرم
  • ضخامت فوم پلی استایرن (یونولیت): ۱۰۰، ۸۰، ۶۰ و ۴۰ میلی متر
  • سیم مفتول: ابعاد شبکه ها ۵۰*۵۰ میلی متر به قطر ۲٫۸ میلی متر
  • فاصله خرپاها از یکدیگر: ۱۰۰ میلی متر
  • قطر اعضای خرپایی: ۵ میلی متر
  • ضخامت بتن پاششی: ۴۰ الی ۸۰ میلی متر

نصب تری دی پنل

پس از حمل این محصول به کارگاه و اجرای زیرسازی مناسب، در موقعیت خود قرار داده می‌شوند.

پس از برپایی، دو  سمت پانل‌ها با بتن ریزدانه، بتن پاشی می‌شود. بتن مورد استفاده در عملیات بتن پاشی باید از نوع استاندارد با استحکام بالا باشد.

لازم به تأکید است که در هنگام اتصال این پانل ها به سازه، می‌بایست تمهیدات لازم برای عدم مشارکت پانل ها در سختی جانبی سازه در نظر گرفته شود. در این سیستم باید کلیه بازشو ها، در زمان تولید در کارخانه، تعبیه شده و گوشه بازشوها با استفاده از شبکه فولادی تقویت گردد. همچنین پس از انجام بتن پاشی، لازم است سطح بتن در دو مرحله به وسیله ماله تخته‌ای و ماله فلزی پرداخت شود تا نمای ظاهری کار یکدست گردد.

پنل‌های سه بعدی را می‌توان به هر شکل و ابعاد دلخواه به راحتی برش داد و برش بازشوها اعم از درب و پنجره به راحتی امکان پذیر است و همچنین تاسیسات برقی و مکانیکی قبل از بتن پاشی پانل ها در فضای خالی بین مش و پلی استایرن به سهولت قابل اجرا خواهد بود. در نتیجه زمان مورد نیاز برای نصب و اجرای تاسیسات در این روش بسیار کمتر از روش های دیگر می‌باشد.

پلی استایرن مصرفی در هسته این پانل ها از نوع استاندارد و دارای درجه مقاوت در برابر حریق با ضریب مقاومت استاندارد ۹۰ تا ۱۲۰ می‌باشد و نیز حاوی لکروفلوئوکربن آسیب رسان به لایه اوزون نمی‌باشد و دود سمی تولید نمی‌نماید.

مزایا

این پانل ها به دلیل حضور لایه پلی استایرن، عملکرد مناسبی در خصوص جلوگیری از اتلاف انرژی و صوت دارند و همچنین به دلیل انجام دو لایه بتن پاشی، مقاومت مطلوبی در برابر آتش سوزی خواهند داشت. سایر مزایای این پانل ها را می توان در سه بخش معماری، سازه و اقتصاد، به صورت زیر خلاصه کرد:

  • انعطاف پذیری سیستم و امکان ایجاد اشکال محتلف در بازشو ها و فضاهای داخلی ساختمان
  • افزایش فضای داخلی مفید به دلیل ضخامت کم پانل ها
  • کاهش جرم ساختمان و سهولت نصب پانل ها.

هم چنین از نقاط ضعف این سیستم می توان، ترد بودن فولادی های پیش کشیده، دشواری رعایت رواداری‌ها به هنگام نصب و شاقول کردن و همچنین دشواری کنترل ضخامت بتن پاشیده را برشمرد.

این پانل ها در زمینه‌های میزان تبادل انرژی، مقاومت در برابر حریق، خواص آکوستیک (عایق صوتی) و مقاومت سازه در مرکز تحقیقات ساختمان و مسکن، مورد ارزیابی قرار گرفته و کاربرد آنها، در حیطه الزامات ارائه شده، مجاز است.

وزنی که این پانل‌ها پس از اجام شاتکریت (بتن پاشی) تحمل می کنند با توجه به آزمایشات بار ساختمانی انجام شده ۲۰۰ کیلوگرم بر هر مترمربع می‌باشد که میزان بسیار قابل توجهی است.

الزامات اجرایی تری دی پنل

  1.  رعایت الزامات زیر و استاندارد ملی ایران به شماره ۷۱۴۳ در خصوص پانل های ساندویچی سبک سه بعدی الزامی است.
  2. در نظر گرفتن تمهیدات لازم جهت عدم مشارکت این پنل ها در سختی جانبی سازه ها الزامی است.
  3. طراحی پانل های خارجی و اتصالات مربوطه در مقابل بارباد مطابق مقررات ملی ایران مبحث ششم انجام گیرد.
  4. مشخصات شبکه جوش باید براساس استاندارد ASTM باشد.
  5. تمهیدات لازم در شرایط مختلف اقلیمی برای بتن مسلح مانند فولاد گالوانیزه و بتن مقاوم در محیط خورنده لحاظ شود.
  6. حداقل تنش تسلیم فولادها ۲۴۰ مگاپاسکال است.
  7. عمل سختی زدایی در صورت است استفاده از فولاد پس کشیده انجام گیرد.
  8. کاربرد پلی استایرن منبسط شونده از نوع کندسوز مطابق با دستور العمل ارائه شده مرکز و یا استاندارد ASTM مجاز است.
  9. رعایت مباحث مربوط به انرژی، حریق و آکوستیک براساس مقررات  ملی ساختمان الزامی است.
  10. امکان اجرای نما از نوع تر و یا رعایت تمهیدات خاص از نوع خشک وجود دارد.
  11. چنانچه مجموعه ضوابط، دستوالعمل و یا آئین نامه در خصوص این سیستم توسط این مرکز انتشار یابد؛  شرکت های تولید کننده، کارفرمایتن، مشاوران و پیمانکاران ملزم  به رعایت آن می باشند.
  12. کلیه مصالح و اجزاء در این سیستم اعم از معماری، سازه ای و تأسیسات مکانیکی و برقی از حیث دوام، خوردگی، زیست محیطی، بهداشتی و غیره  می بایستی بر مبنای مقررات ملی ساختمان ایران و یا آئین نامه های ملی یا معتبر بین المللی شناخته شده و مورد تایید به کار گرفته شود، در غیر این صورت اخذ تأیید فنی در این خصوص از مرکز تحقیقات ساختمان و مسکن الزامی است.
  13. اخذ گواهینامه فنی برای محصول تولیدی،  پس از را اندازی خط تولید کارخانه، از مرکز تحقیقات ساختمان و مسکن الزامی است.

متال فوم

دیوارهای غیر باربر متال فوم متشکل از یک لایه میانی پلی استایرن و دو لایه مش فولادی در طرفین تشکیل شده است.

مطابق جزئیات ارائه شده، حداقل ضخامت لایه پلی استایرن ۵ سانتی متر، قطر میلگردهای مش فولادی ۳ میلیمتر فواصل مش ها ۸ سانتی متر می باشد.

به طور کلی، جزئیات مقطع دیوار و پوشش های آن مشابه دیوارهای ساندویچی سه بعدی یا همان تری دی پنل می‌باشد، با این تفاوت که در دیوارهای متال فوم با اجرای رانرها و استادهای پیرامونی امکان اتصال دیوار به سازه اصلی و شاقول کردن راحتر دیوارها فراهم شده است. رانرها و استادها با مقطع ناودانی و از جنس فولاد گالوانیزه می باشند.

امروزه استفاده از پانل های جدا کننده داخلی، می تواند ضمن کاهش باربر مرده باعث افزایش سرعت ساخت می شود . در این راستا این پانل ها، به عنوان دیوارهای غیر باربر و جدا کننده داخلی در زمینه های حریق، آکوستیک و سازه در مرکز تحقیقات ساختمان و مسکن مورد بررسی قرار گرفته و کاربرد آن در حیطه الزامات ارائه شده، مجاز است.

الزامات دیوارهای غیر باربر متال فوم 
  1. استفاده از این پانلها صرفاً به عنوان دیوارهای جداکننده داخلی ساختمان ها مجاز است.
  2. در نصب و اجرا، این پانل جهت تحمل بارها حین اجرا کنترل شود.
  3. اتصال این دیوارهای غیر باربر به سیستم سازه ای باید به نحوی باشد که ضمن تامین پایداری آنها در برابر بارهای وارده، از اندرکنش آنها و سازه اصلی تا حد امکان جلوگیری شود.
  4. کنترل پایداری دیوارهای غیرباربر در مقابل نیروی زلزله ناشی از جرم دیوار، مطابق استاندارد ۲۸۰۰ ایران انجام شود.
  5. حداکثر ارتفاع خالص مجاز دیوارهای غیر باربر ۲/۳ متر می باشد.
  6. کلیه مصالح و اجزاء در این سیتم اعم از معماری و سازه ای از حیث دوام، خوردگی، زیست محیطی، بهداشتی و غیر باید بر مبنای مقررات ملی ساختمان ایران و یا آئین نامه های ملی یا معتبر بین المللی شناخته شده و مورد تایید بکار گرفته شود.
  7. صدابندی هوابرد جدا کننده های بین واحدهای مستقل باید مطابق مبحث هجدهم مقررات ملی ساختمان تامین شود.
  8. رعایت مبحث سوم مقررات ملی ساختمان ایران با عنوان حفاظت ساختمان ها در مقابل حریق و همچنین الزامات نشریه شماره ۴۴۴۴ مرکز تحقیقات ساختمان و مسکن مربوط به مقاومت اجزای ساختمان در مقابل حیق با درنظر گرفتن ابعاد ساختمان، کاربری و وظیفه عملکردی اجزاء ساختمانی الزامی است.
  9. چنانچه مجموعه ضوابط، دستورالعمل و یا آیین نامه در خصوص این محصول توسط این مرکز انتشار یابد، شرکت های تولید کننده، کارفرمایان، مشاوران و پیمانکاران ملزم به رعایت آن می باشند.
  10. اخذ گواهینامه فنی برای محصول تولیدی، پس از راه اندازی خط تولید کارخانه، از مرکز تحقیقات ساختمان و مسکن الزامی است.
گچ پلیمری
گچ سمنان
گچ گیپتون
فهرست
error: این محتوا تحت حفاظت است